To nie jest tak, że menedżerowie nagle „nie dają rady”. To raczej efekt długiego marszu pod górę – z plecakiem pełnym odpowiedzialności, oczekiwań i nieskończonych spotkań. Coraz więcej liderów czuje, że kończy im się paliwo – a mimo to jadą dalej, bo tak trzeba.
Spis treści:
- Wypalenie zawodowe menadżera – cicha epidemia w organizacjach
- Jak rozpoznać oznaki wypalenia zawodowego u siebie i innych
- Liderzy pod presją – kiedy obciążenie pracą przekracza granice
- Jak zapobiegać wypaleniu – skuteczne programy prewencyjne i działania wzmacniające
- Wspieranie menedżerów: od monitorowania poczucia sensu po szkolenia w zakresie zarządzania stresem
Wypalenie zawodowe menadżera – cicha epidemia w organizacjach
Kontekst wypalenia zawodowego w pracy menedżera nie może być dłużej traktowany w sposób incydentalny! To zjawisko, które wchodzi do firm tylnymi drzwiami i rozgaszcza się na dobre. Z badania opublikowanego przez Euronews (2025) wynika, że co czwarty menedżer myśli o odejściu z pracy właśnie z powodu przeciążenia, a 75% z nich czuje się przytłoczonych, zestresowanych lub wypalonych.
Najczęstsze przyczyny wypalenia zawodowego wśród menedżerów
W teorii menedżer ma zarządzać, inspirować i przewidywać. W praktyce? Gaszenie pożarów, planowanie pod presją i odpowiadanie na pięćdziesiąt maili dziennie. Poniżej lista najczęstszych przyczyn wypalenia zawodowego, oparta na danych zawartych w raporcie „Wypalenie zawodowe – problem naszych czasów” przygotowanym przez Związek Przedsiębiorców i Pracodawców:
- Zbyt duże wymagania stawiane pracownikom
- Niemiła atmosfera w pracy
- Zbyt duża liczba godzin pracy (nadgodziny, wydłużany czas pracy)
- Ciągła praca pod presją czasu (stres)
- Nieadekwatne zarobki
- Nieodpowiednie warunki pracy
- Mobbing lub dyskryminacja
- Zbyt nużąca lub monotonna praca
- Brak widocznych efektów pracy (niewidzialna praca, brak uznania)
- Ograniczona możliwość rozwoju lub awansu
- Podejmowanie samodzielnych decyzji pod presją
- Narażenie na czynniki szkodliwe (zdrowie fizyczne)
Wpływ wypalenia zawodowego na zespół i miejsca pracy
Wypalony lider to nie tylko osobisty kryzys – to sygnał alarmowy dla całej organizacji. Gdy wypalenie zawodowe występuje na poziomie kierowniczym, jego skutki odczuwają całe zespoły. Zaufanie spada, pojawia się cynizm i izolacja emocjonalna, a poziom stresu wśród podwładnych rośnie. Wypalenie zawodowe podwładnych często ma swoje źródło właśnie w stanie psychicznym ich przełożonych. To kolejny powód, dla którego przeciwdziałanie wypaleniu zawodowemu menedżerów powinno być elementem strategii HR.
Jak rozpoznać oznaki wypalenia zawodowego u siebie i innych
Wypalenie zawodowe często zaczyna się niewinnie. Spadek motywacji, wycofanie, drażliwość – to mogą być pierwsze symptomy wypalenia zawodowego. U liderów dodatkowo pojawia się obniżona efektywność zawodowa, brak energii do zarządzania zespołem i utrata poczucia sensu. Oto lista najczęstszych przejawów wypalenia zawodowego w miejscu pracy wg powyższego raportu.
Najczęstsze behawioralne i emocjonalne objawy wypalenia zawodowego w pracy
- Zniechęcenie i obojętność wobec pracy
Aż 70% menedżerów i 75% pracowników wskazało na ten objaw jako jeden z głównych symptomów wypalenia zawodowego. Często towarzyszy temu cyniczne nastawienie do pracy oraz traktowanie współpracowników lub klientów w sposób szablonowy. - Brak energii i ogromne zmęczenie po pracy
Doświadcza tego 70% menedżerów i 64% pracowników. W połączeniu z bezsennością, bólem głowy lub pleców oraz częstymi infekcjami, stanowi fizyczny wymiar wypalenia. - Brak motywacji do działania
Zgłaszany przez 62% menedżerów i 74% pracowników. Objawia się m.in. ospałością, wolniejszym tempem pracy oraz częstym patrzeniem na zegarek. Syndrom wypalenia zawodowego wpływa także degradująco na zdrowie psychiczne menedżerów. - Niechęć do pójścia do pracy
Odczuwana przez 53% menedżerów i 75% pracowników. Często towarzyszy jej uczucie gniewu lub urażenia, a także poczucie bezradności wobec codziennych obowiązków. - Ogólny spadek poczucia satysfakcji z pracy
Wskazywany przez 51% menedżerów i 68% pracowników. Może się wiązać z poczuciem winy lub porażki oraz przekonaniem o braku sensu i efektów pracy. - Stres i napięcie związane z pracą
Doświadcza go około 24% menedżerów i 28% pracowników. Długotrwałe napięcie może prowadzić do problemów poznawczych, takich jak kłopoty z koncentracją, a także do somatycznych dolegliwości – np. zaburzeń żołądkowo-jelitowych. - Nerwowość i rozdrażnienie
Objaw ten często prowadzi do problemów w relacjach w sytuacjach zawodowych i osobistych. Przejawia się frustracją i pogorszeniem nastroju, co negatywnie odbija się na atmosferze w zespole i zaufaniu między współpracownikami. - Problemy zdrowotne
Przeciążenie obowiązkami oraz wypalenie zawodowe pracowników może manifestować się fizycznie poprzez częste bóle głowy, kręgosłupa, infekcje, bezsenność oraz objawy psychosomatyczne, takie jak napięcia mięśniowe czy dolegliwości trawienne. - Obniżona efektywność i trudności w wywiązywaniu się z obowiązków
Pracownicy wypaleni mają trudność w koncentracji, realizacji zadań, są częściej nieobecni, a także poświęcają zbyt dużo czasu i energii na rozmyślanie o pracy nawet po godzinach.
Sygnały wypalenia zawodowego bywają subtelne, ale ich ignorowanie prowadzi do poważnych konsekwencji – również dla całej organizacji. Warto rozwijać świadomość wypalenia zawodowego i uczyć się rozpoznawać jego objawy zanim emocjonalne wyczerpanie stanie się normą.
Liderzy pod presją – kiedy obciążenie pracą przekracza granice
Spotkanie za spotkaniem. Permanentne bycie „w gotowości”. Obciążenie psychiczne i obciążenie pracą lidera bywają niewidzialne – dopóki nie zaczną zbierać żniwa. Do tego dochodzi samotność decyzyjna, nieustanny kontakt z cudzymi emocjami i oczekiwanie, że lider „sam się ogarnie”. Wystąpienie wypalenia zawodowego w takich warunkach nie dziwi – dlatego tak ważne jest wspieranie zdrowia psychicznego w organizacji. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) za źródło wypalenia zawodowego uważa zespół objawów wynikający z długotrwałego stresu w pracy.
Odczuwanie wypalenia zawodowego a praca menedżera
Wypalenie zawodowe menedżera często przebiega po cichu. Praca menedżera to nie tylko zadania – to ciągłe bycie dostępnym, gotowym, odpowiedzialnym. Długotrwały stres i brak wsparcia prowadzą do emocjonalnego wyczerpania i paraliżu decyzyjnego. Syndrom wypalenia zawodowego pojawia się wtedy, gdy ciało i umysł mówią „stop”, a organizacja nie oferuje narzędzi, by sobie z tym poradzić. Dlatego przeciwdziałanie wypaleniu zawodowemu musi uwzględniać indywidualne strategie oraz systemowe wsparcie.
Jak zapobiegać wypaleniu – skuteczne programy prewencyjne i działania wzmacniające
Skuteczna prewencja wypalenia zawodowego opiera się na spójnym systemie działań – od szkoleń dotyczących stresu, kursów z zarządzania emocjami, po dostęp do indywidualnego coachingu i grup wsparcia. Coraz częściej organizacje wdrażają programy wellbeingowe, które obejmują nie tylko zdrowy styl życia czy zdrowie fizyczne, ale też psychiczne i relacyjne (zdrowie społeczne). Przeciwdziałanie wypaleniu zawodowemu menedżerów wymaga odwagi – i wsparcia profesjonalistów, którzy wiedzą, jak zbudować realny system.
Zapobieganie wypaleniu zawodowemu w pracy to między innymi monitorowanie stresu, zdrowy styl życia, coaching i mentoring
Programy prewencyjne dla liderów powinny integrować kilka poziomów działań – od warsztatów zarządzania stresem po mentoring zawodowy. Firmy mogą wdrażać monitoring stresu czy obciążenia psychicznego i umożliwiać liderom korzystanie z narzędzi rozwojowych – takich jak programów wellness czy warsztatów z rezyliencji i wzmacniania odporności psychicznej.
Wspieranie menedżerów: od monitorowania poczucia sensu po szkolenia w zakresie zarządzania stresem
Liderzy też potrzebują przestrzeni, by się zatrzymać i zadać pytanie: „Po co ja to właściwie robię?”. Monitorowanie poczucia sensu i regularne szkolenia z zakresu zarządzania stresem to dziś fundamenty odpowiedzialnego przywództwa i wzmacniania kompetencji menedżerskich.
https://trainbrain.com.pl/katalog-szkolen/well-being-i-dobrostan-psychiczny/
https://trainbrain.com.pl/katalog-szkolen/zarzadzanie-stresem-i-odnawianie-energii-zyciowej/
https://trainbrain.com.pl/katalog-szkolen/budowanie-i-podnoszenie-odpornosci-psychicznej/
Wsparcie emocjonalne i równowaga między pracą a życiem prywatnym to mniejsze ryzyko wypalenia zawodowego
Nie da się długo działać na rezerwie – prędzej czy później silnik zgaśnie. Wsparcie emocjonalne, budowanie równowagi między pracą a życiem prywatnym i dostęp do indywidualnego wsparcia (np. coachingowego) to podstawy zdrowia psychicznego lidera. Przeciwdziałanie wypaleniu zawodowemu wymaga kompleksowego podejścia – także przez zespół wsparcia, który łączy kompetencje doradcze, psychologiczne i organizacyjne. Tylko wtedy profilaktyka wypalenia zawodowego ma szansę zadziałać na dłuższą metę.
Sprawdź pozostałe artykuły
5 dysfunkcji pracy zespołowej w praktyce – Jak przeprowadzić analizę dysfunkcji Patricka Lencioniego?
Czytaj dalej
